{"id":161553,"date":"2012-05-27T19:40:00","date_gmt":"2012-05-27T19:40:00","guid":{"rendered":"http:\/\/bf9953cb-1dfb-11e4-aedf-250bc8c9958e"},"modified":"2012-05-27T19:40:00","modified_gmt":"2012-05-27T19:40:00","slug":"bf9953db-1dfb-11e4-aedf-250bc8c9958e","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/bf9953db-1dfb-11e4-aedf-250bc8c9958e\/","title":{"rendered":"Estorian Apacha&#8217; yan Odut"},"content":{"rendered":"<p>Guaha un&#8217; estoria pot apacha&#8217; yan odut. Mileksion maseha pagu &#8216;sino gi otru okasion siha. Brabu i apacha&#8217;, sige gumupu yan gumupot maseha manu &#8216;nai tumunog. I edut animu man-umpa\u00f1g &#8216;an soblan ne\u00f1kanu siha para i liya\u00f1g\u00f1a siakassu na mattu mattiempu.<\/p>\n<p>Ti apmam, mattu i tiempun pagyu. Sige i edut chumochu yan dumeskansa. I apacha sige ha lasa estomagu\u00f1a ni \u00f1ala\u00f1g\u00f1a. Ha atrebi mamaisen ne\u00f1gkanu&#8217; lau ti malago&#8217; i edut man-nae&#8217;.<\/p>\n<p>Gi bandan moralidat, i apacha&#8217; ayu na patte giya hita i banidosu, impitosu, kabron ya ayu ha&#8217; tini\u00f1go\u00f1a i para u magof. Ha apprubecha finacho&#8217;chu&#8217; i otru sin u tulusgue&#8217; humotnat maseha para guiya mismu. Ha lachaigue&#8217; muna&#8217; tailaye ni banidosu\u00f1a.<\/p>\n<p>I edut i humidde na patte ni mas animu macho&#8217;chu&#8217; yan gef man-adahe. Ti dispetdesiau gi finachucho&#8217;\u00f1a sa&#8217; ha masahalume. Mas antau kinalamte\u00f1a sa&#8217; ha fachuch&#8217;e todu guinaha\u00f1a.<\/p>\n<p>Magahet na apmam man-mama&#8217; apacha&#8217; hit piot gi tiempon abundansia. Memegai\u00f1a dispetdisiu ke mana&#8217; sah\u00f1ge para &#8216;an tafagchae&#8217; chinatsaga &#8216;sino mattiempu tat kumu ha&#8217;ilas. Man-gaige hit gi este na patte i pagyun ha&#8217;ilas. Dididi&#8217; atrasau i sinetsut dispetdisiu.<\/p>\n<p>Lau maseha ta padedese pagu diskuiduta, maila&#8217; ta pasensiaye este na estau sa&#8217; ni unu duda na man-tautau hit. Siempre didog na leksion ta eyag ginen hagas diskuidau yan dispetdisiau na finaposta.<\/p>\n<p>Tafan asustene unu yan otru sa&#8217; este na mattiempu lamegai na tro\u00f1ku yan tinanom siha gi hatdin familiata u fan tinemba. <\/p>\n<p>****<\/p>\n<p>[B]Tu\u00f1gu&#8217; Achaiguamu[\/B]<\/p>\n<p>Seguruyu&#8217; na guaha &#8216;nai ta hu\u00f1gog i ma\u00f1ainata ma-mensiona ayu na palabra i &#8220;achaigua&#8221;. Pot ihemplu: kau achaiguamu i ma\u00f1ainamu na para un&#8217; disatentuye lau patgon hau?<\/p>\n<p>I otru, guaha amiguhu ha fachaleg\u00f1a dumisfruta na ti Yuus si Jesukristu. Mampos hana&#8217; tristeyu&#8217; fino&#8217;\u00f1a sa&#8217; ha placha&#8217;e i ti achaigua\u00f1a. Inipos na finu&#8217; tramposu, disatenteria yan banida.<\/p>\n<p>Na&#8217;mase&#8217; sa&#8217; yangin ti mauleg finapos\u00f1a gi finenina na relihio\u00f1a, tat seguru na u felis gi segundu biahe. Lau ti ha lie&#8217; este na finatsu giya guiya ya taya&#8217; mas ha fafama i lachen relihion katolisismu. Hu konsidedera hafa mohon para u sa\u00f1gan i man-mauleg ni man-hanau esta na  ma\u00f1aina\u00f1a.<\/p>\n<p>Hu lie&#8217; fuetsan tinayuyot kumu kilisyanu. Hu lie&#8217; lokue&#8217; na dispues de mas mauleg na mediku ya ti homlu&#8217; i mala\u00f1gu, pues i uttimu konsuelumu i ayudu &#8216;sino disposision i Saina. Gi todu biahe, hanae&#8217;yu&#8217; i Saina yan patronhu ni ginagagauhu. Estague&#8217; tumulaika ha&#8217;anihu dispues de trenta&#8217;i tantus a\u00f1os na katoliku.<\/p>\n<p>Guse\u00f1a  bai&#8217; lacha&#8217;yu&#8217; gi hilu humidde umuga yine&#8217;ase&#8217; i Saina. Mafattu este na diniseha piot &#8216;nai umenutet hau ya guaha na biahe &#8216;nai un&#8217; konsidera kau un&#8217; gaige tumagam i kinahulu&#8217; i atdau agupa? Kau i mamamaila&#8217; bendision pat matdision?<\/p>\n<p>I amiguhu u hanau lau ni \u00f1gai&#8217;an &#8216;nai u soda&#8217; talu ginefsaga\u00f1a. Lokue&#8217;, yangin unu hau na patgon ni ti si\u00f1a un&#8217; onra i ma\u00f1ainamu segun i indetdin i Saina, pues ni hagu ti un&#8217; soda futtunamu.<\/p>\n<p>Mauleg tana&#8217; guaha pinasensia piot gi asuntu siha ni ti achaiguata. Chatpagu mampos i kustumbren apacha&#8217; gi katkuet manera. Mauleg\u00f1a un&#8217; natunog i a\u00f1klan espirituat para mu\u00f1ga inasa gi halom tai fondu na tasi. Chogue mientras guaguaha tiempomu. <\/p>\n<p>****<\/p>\n<p>[B]Abarambau Na Kinalamten[\/B]<\/p>\n<p>I duron uchan yan satpon gi mapos na semana kulan hana&#8217; freskon \u00f1aihon oriyata. Ha sede hit lumipa mamakat\u00f1a gi hinassota. Mientras man-e&#8217;ensinahyau hit na u mauleg i mensahe gi halom freskon ma\u00f1glu&#8217;, ti tinilaika i didog na estotbu yan trompison siha ni man-gatdon gi halom sisomyan chinatsaga.<\/p>\n<p>Makat na kontrariu i un&#8217; tu\u00f1gu&#8217; na siempre un&#8217; finatoigue mas chatsaga na karera ni fina\u00f1agu ni mismu diskuiduta deste antes. Tantu de ta letke, estague&#8217; pagu na sige mage kulan ma\u00f1i\u00f1ila&#8217; na milag achu&#8217; botkan. Kontodu hita siempre ta-testeguye ennau na finatton milag guafe. Dispues, ti si\u00f1a tana&#8217; para finatton ennau na iran diskuidu.<\/p>\n<p>Mauleg in&#8217; prepara hamyu siakassu na ha fatoigue hit i ma\u00f1i\u00f1ila&#8217; na milag guafen botkan. Lamegai para u fan mamadese ginen diskuidun man-ma&#8217;gasta mina kontiempu hu abibisa hamyu na inna&#8217; guaha inadahe yan preparasion.<\/p>\n<p>* * * *<\/p>\n<p>[I]John DelRosario Jr. is a former publisher of Saipan Tribune and a former secretary of Department of Public Lands.[\/I]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Guaha un&#8217; estoria pot apacha&#8217; yan odut. Mileksion maseha pagu &#8216;sino gi otru okasion siha. Brabu i apacha&#8217;, sige gumupu yan gumupot maseha manu &#8216;nai tumunog. I edut animu man-umpa\u00f1g &#8216;an soblan ne\u00f1kanu siha para i liya\u00f1g\u00f1a siakassu na mattu mattiempu.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-161553","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-local-news"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/161553","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=161553"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/161553\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=161553"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=161553"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=161553"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}