{"id":248787,"date":"2017-03-23T06:06:16","date_gmt":"2017-03-22T20:06:16","guid":{"rendered":"http:\/\/www.saipantribune.com\/?p=248787"},"modified":"2017-03-23T06:06:16","modified_gmt":"2017-03-22T20:06:16","slug":"sensian-kilisyanu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/sensian-kilisyanu\/","title":{"rendered":"Sensian Kilisyanu"},"content":{"rendered":"<p>Guaha `nai tatotpi makat na dibina pot linala`ta. Para i muna` si\u00f1a ginen sinparat na animu, man-felis hinanau niha. I ti muna` si\u00f1a, man-gatdun gi fachi` sisonyan didog na pineble yan chinatsaga.<\/p>\n<p>Mientras huho\u00f1ge na kada unu debi u gana i pesu ginen masahalom\u00f1a, guaha ha` ti man-si\u00f1a gi tautau-ta poresu na mangaige gi sadog chinatsaga. Pot hu pokate ennau na chalan antes mina` hu komprendi i puti yan makat na linala` poble.<\/p>\n<p>Ti listuyu` sumetmun prinsipiu kontra i numesessita ayudun mantension yan fanlihe\u00f1g familia. Yangin guaha ennau siha na ayudu ginen i federat sin ditension na`e i numesessita. Este na sensian yine`ase` pumula` yan fumatta na ta pinitiye i man-namase` siha na ma\u00f1eluta. Sensian mauleg na kilisyanu!!<\/p>\n<p><strong>Guihan linau:<\/strong> Guaha un` guihan `nos kuantu biahe masoda` humalum antes yan dispues de da\u00f1kulu na linau. Gi alacha humalum unu giya Mindanau (Filipinas). Mafanana`an oarfish, mapanas, mito`la\u00f1g yan sumen anaku`.<\/p>\n<p>Humalum lokue` giya Japon yan otru siha lugat antes de da\u00f1kulu na linau. Ayu mina` mafana`an guihan linau pot hinalom\u00f1a tinatitiye ni destrosiau na ye\u00f1gyo\u00f1g tanu`. Gaige lugat\u00f1a este na guihan kase 300 pe papa`. Ti sessu anog pot tadu\u00f1g `nai gaige.<\/p>\n<p><strong>Luseru:<\/strong> I luseru guiya i tafanana`an pution chatagmag ni ma`lag yan mamaisa gi chagchag oga`an gi sanhaya. Huna` sesetbi este kumu palabran tinatiyen tunas na disposision siha piot gi che`chu` linahyan.<\/p>\n<p>Kumu gai luseru i tautau libre ha`ani\u00f1a desde halum guma` huyu\u00f1g esta`i komunida. Ti mapot tali`e este gi maseha haye na prohimu-ta. Gaige este na patte petmanenti gi todu ha petsige. Ha tutuhungue` gi halum gima` familia.<\/p>\n<p><strong>Respetu:<\/strong> Maseha dos na kuttura guaha gi tano`ta, unu metgot gi todu atmos banda: respetu. Poresu na guaha sensian pas, inafamauleg, yine`ase yan tra\u00f1kilida giya hita kumu unu na tautau tanu`.<\/p>\n<p>Gi halum todu mattiru taya` gi uttimu besis tumatachu soluke hita mismu dispues de man-hanau i otru tautague. Maila` ta onra i glorian i Saina gi este siha na petlas ya ta abiba tautau-ta gi hilu` minagof yan inagofli`e. Mas fitme karera-ta kumu natibu! <\/p>\n<p><strong>Esperansa:<\/strong> Gi karera mona guaha `nai tafagcha`e didog na chinatsaga piot ya todu potta man-machum. Hu\u00f1gan, gaige hau numana\u00f1gu namaisa gi halum fachi` desperau.<\/p>\n<p>Lau huchum matamu ya un` fangagau as Santa Maria ayudu pot mines\u00f1gun yan himidde ya un` pinipet gi halum bara\u00f1ka siha na katsada. Guiya si Santa Maria i nanan esperansa (hope) ni si\u00f1a numa`e hau bendision para u klaru inatanmu gi halum asgun pinadesin didog na chinatsaga.<\/p>\n<p><strong>I Amiguhu:<\/strong> Hu bisisita i amiguhu Magoo pot sinsiyu, magof yan sen tai aburotu. Ha koni` interes-hu i sensian katma yan tra\u00f1kilidat gi ha`ani\u00f1a.<\/p>\n<p>Hu e\u00f1gulu` sagan fanmaigo`\u00f1a gi shack. Ayu gaige un` katren sindalu, se\u00f1ko`, da\u00f1ges, un` sabanas yan alunan. `An oga`an hana fa\u00f1ochu pinegsai\u00f1a dispues umesahyan para i che`chu`.<\/p>\n<p>Gi finagpu` cho`chu`, muna`lagu un` dikiki` na satten hinegsa`, mata`chu\u00f1g sumena dispues hana` fa\u00f1ochu ta`lu pinegsai\u00f1a siha gi lemlem tautau. Dispues de dos lateria (sitbesa) humalum dumeskansa.<\/p>\n<p>Tatnai huli`e umensinahyau man-apase kandet sa` tai kandet tampoku kareta sa` i umema-udai diariu i prohimu. Ti u dinilalag ni ba\u00f1ku pot apas guma` sa` un` dikiki` gima` sin ni sumasaga. Na`malagu` lau makat `an gai familia hau.<\/p>\n<p><strong>Amsun:<\/strong> Hu soda` un` tiahu gi chepchup unai giya Papau ume`e amsun. Puru tapun dikiki` ni ha pega gi hanum tulanoche antes de u lagnos. Ma\u00f1ge`na fina`na`ye gi katdun charakiles.<\/p>\n<p>Mientras sige i tihahu gi offisio\u00f1a mata`chu\u00f1g-yu` gi hilu` unai sige man-hassu. Un` klasen totchi ni muna` fanla`la` tautau-ta desde antigu na tiempu. Kulan pa\u00f1glau ni megai na familia umusuni antes.<\/p>\n<p>Hu tu\u00f1gu` na gai pinegsa i amku` gi gualo`\u00f1a As Mahetog. Megai lokue` tinanom\u00f1a desde `agun sune yan kamuti, gulusina yan golai. Tatnai huhu\u00f1gog umugu\u00f1g gi famaguona. Lau manu` ha kusecha siempre ha patte parehu todu. Tai malefaghu ni ma\u00f1ge` charakiles amsun!<\/p>\n<p><strong>Lasas chandia:<\/strong> Gi lemlem tautau, mattu un` patgon hayute` basulan niha gi kantarun. Hu atan haf` yinite`\u00f1a. Estaba siha lasas chandia gi halum kahitan dikiki`. Hu hakot ya malag i kusinan mame-yu` ya hu kanu`.<\/p>\n<p>Hu\u00f1gan si\u00f1a ti in` he\u00f1gge haf` finaposhu gi un` sumen poble na guma` lau ni un` biahe `nai in` sakenguan i bisinu para bai`n fanla`la`. Maase` si Yuus na basulan chandia hinekaghu! Lau husoda` temporariamiente katsun alimientu para guahu. Linala` poble!  <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Guaha `nai tatotpi makat na dibina pot linala`ta. Para i muna` si\u00f1a ginen sinparat na&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[16079,16080,16081,3242],"class_list":["post-248787","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-opinion","tag-amsun-hu","tag-esperansa-gi","tag-respetu-maseha","tag-santa-maria"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/248787","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=248787"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/248787\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=248787"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=248787"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.saipantribune.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=248787"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}